Home Artikelen

Een nieuwe visie op toetsen

motivatie | leerstijlen en vakdidactiek | projectonderwijs | differentiatie | ICT/nieuwe media in de klas | mediawijsheid | internationaal onderwijs | Talen & Kunstvakken | dinsdag 2 oktober 2012, 08:57
Examenklasje

Verschillende onderwijsadviesorganisaties hebben het over ‘een nieuwe manier van toetsen’. Ze trekken de scholen in om allerlei cursussen over dit onderwerp te geven, maar wat is er nu precies ‘nieuw’ aan deze visie op toetsen?

Inzicht
Docenten willen inzicht in de resultaten en prestaties van hun leerlingen. Welke onderdelen van de stof beheersen leerlingen wel, welke onderdelen niet? Waar moeten ze de leerling extra in begeleiden?  Aan deze wens is niets nieuw. Echter: écht zicht krijgen op de ontwikkeling van de leerlingen is een niet eenvoudige en tijdrovende zaak. Veel  initiatieven lopen dan ook stuk op de factor tijd.

Docenten willen dus betere toetsen. Dat staat sinds jaar en dag als een paal boven water. Toetsontwikkelaars slagen er blijkbaar niet in om een toetsproduct te ontwikkelen dat goedkeuring van docenten kan wegdragen. Het Cito is wel de meest bekritiseerde  partij maar ook educatieve uitgeverijen krijgen een veeg uit de pan. En wat dan zo’n goede, betere toets is? In ieder geval, zeggen docenten:

‘moet de  toets in foutloos Nederlands gesteld zijn, moet er getoetst worden wat de leerling in de leerstof heeft geleerd, moeten de vragen eenduidig zijn, moet er getoetst worden op inzicht en op toepassing, maar ook op reproductie (want de ijverige leerling moet ook beloond worden). Ook mag het nakijken van toetsen niet te tijdrovend zijn en het beoordelen ervan niet te complex. Digitaal toetsen? Wie weet! Graag in Arial 12 trouwens, die toetsen. En we willen ze ook graag kunnen aanpassen, eigen accenten kunnen leggen.

Kortom: het definiëren van de eigenschappen van een goede toets valt niet mee.

Hoger rendement
Directies willen weer betere toetsresultaten en een hoger onderwijsrendement. Eigenlijk al sinds de overzichten in Trouw met schoolprestaties speelt benchmarking in onderwijsland een rol. Door de verscherpte exameneisen en de pittige concurrentie tussen scholen komen toetsing en benchmarking van resultaten nog meer in beeld: Scholen willen weten hoe hun leerlingen het doen ten opzichte van leerlingen elders in de regio/in het land. Vakdocenten worden ‘afgerekend’ op de resultaten van hun leerlingen. Op weg dus naar nieuwe toetsen zodat winst kan worden geboekt.

De docent moet behalve opvoeder, leermiddelenontwikkelaar, leerstofoverdrager, inspirator en coach nu ook toetsconstructeur zijn en een visie ontwikkelen op toetsing.

Tijdens het Talent Docentencongres Nederlands bespreekt Karen Heij, directeur van Bureau ICE, een nieuwe visie op toetsing. Op deze manier proberen wij een bijdrage te leveren aan de discussie en visieontwikkeling op het gebied van toetsing.

Wat vindt u een goede manier van toetsen en wat zou volgens u de discussie hierover naar een hoger level kunnen brengen? Ik ben benieuwd naar uw mening.

Erika Welgraven – Uitgever Nederlands en Literatuur

De redactie (stuur een e-mail) Stuur dit artikel door | 6785 keer gelezen

img img img img

Geef uw reactie REACTIES (8 totaal) Alle reacties...

theo wismans - www.facebook.com/operationeducationglobal Op deze fb plaats ik vaak artikelen over oa toetsproblematiek.

Maria - @ allen: Maak gebruik van de kennis in het basisonderwijs, stap niet in dezelfde valkuilen (overdaad aan registratie die niemand leest/gebruikt). @Frans, @Florina: Informeer eens bij leerlingen wat zij denken over Wintoets. Ik heb er van deze ervaringsdeskundigen nog nooit iets positiefs over gehoord!

Carin van Hout - Dit lijkt duidelijk te gaan over het VO. Als bevoegd Remedial teacher voor het basisonderwijs meen ik, dat mijn collega in het VO die broodnodige kennis kan overdragen! De toetsen van b.v. het Cito zijn niveaubepalend en brengen grof de lacunes in beeld, maar zijn geen zgn. diagnostische toetsen i.t.t. bestaande diagnostische toetsen, ook verbonden aan remediërende programma 's, al dan niet digitaal. Maar ook dan is inzicht in het algemene functioneren van een leerling essentieel voor een geslaagd vervolgtraject / handelingsplan!

Sander van Veldhuizen - Toetsing lijkt een vergeten ambacht. Docenten worden gelukkig steeds meer bewust van het feit dat toetsing een wezenlijk onderdeel is van het onderwijsleerproces. Interesse in mijn recente artikel in de VTTA? Mail naar s.vanveldhuizen@cps.nl

Jan Peter van Zijl - Een onderdeel van het toetsen zou moeten zijn: een juiste diagnose stellen over het niveau van de individuele leerling. Als gevolg van tijdgebrek kom ik daar zelf vrijwel niet aan toe. Welke onderdelen beheerst de leerling wèl goed, welke niet. Vervolgens verbetering en/of verdieping. Elektronische toetsen zou dat probleem deels kunnen ondervangen, al zie ik die mogelijkheden nog niet (opbouw van redeningen, het juist oplossen van een probleem met behulp van toegepaste wiskunde, etc. Dat een goede toets moet voldoen aan zaken als een goede formulering van de vragen, een fraaie lay-out, goed gebruik van figuren, tabellen en grafieken spreek voor zich. In de praktijk werkt dat echter niet zo fraai. Een vol programma, één of twee toetsen per hoofdstuk, vaak te weinig tijd om weer uitgebreid om bepaalde onderdelen van de stof in te gaan. Met Vriendelijke Groet, aeejnprt Jan Peter van Zijl www.natuurkundeproeven.nl

Margo van Stratum - Toetsen, een onderwerp dat zo belangrijk is en zo vaak sluitstuk in het onderwijs. En dat terwijl de resultaten richtinggevend zijn voor leerlingen en docenten. Heel jammer, vind ik als havo/vwo docent aardrijkskunde, dat de centrale examens zo de norm bepalen. Ik vraag me af of die norm wel zo excellent is. Dat geldt voor meer vakken dan alleen voor mijn eigen vak. Lang niet alle vaardigheden en kennis kun je toetsen in een eindexamen en de kwaliteit van de vragen of de toetsen in het algemeen laten aardig wat te wensen over. Met name ook de antwoordmodellen die vaak gesloten zijn en waarmee lang niet alle leerlingen kunnen laten zien wat ze in huis hebben. Toetsing zou veel meer dan nu het geval is moeten gaan over een geheel aan vaardigheden. Ook worden in het voortgezet onderwijs veel deelonderwerpen getoetst, maar nauwelijks gehelen. Als we de schoolstof meer zouden opbouwen, waarbij leerlingen ook telkens meer moeten leren(het oude erbij leren) en meer vakoverstijgend zouden kunnen toetsen, dan zou toetsing meer op de werkelijkheid gaan lijken. En dan bij voorkeur de toetsing zo divers mogelijk. Schrijven, lezen, spelling , kennis en vaardigheden, mondeling, schriftelijk en in creatieve vormen. Dat wordt leuk, zowel voor docenten als leerlingen en gelukkig doen sommige docenten dat ook al.....

Florina Blokland - @Frans Ben het helemaal eens met je reactie. Goed te lezen dat jullie met WinToets doorgepakt hebben. Jaren geleden gaf ik een training WinToets aan je collega's Zorg en Welzijn, namens EduActief. :-) Naast alle goede informatie die Allard Bijlsma verstrekt via www.wintoets.nl kan ik ook de uitgave "Toetsen op school" van CITO aanraden: toetswijzer.kennisnet.nl/html/toetsenopschool/default.shtm Ik kijk er regelmatig in wanneer ik bezig ben met ontwikkeling in WinToets.

Frans Dekkers - Er is behoorlijk wat expertise op het gebied van toetsing. Diverse uitgeverijen met een digitale component bieden ook toetsen aan, die op papier afgenomen kunnen worden, dan wel digitaal. Als applicatiebeheerder van het programma Wintoets en de online variant Quayn Portal op ROC de Leijgraaf lees ik de weblogs van de directeur van de uitgeverij van Wintoets, De Rode Planeet enheb ik veel geleerd over hoe toetsing verbeterd kon worden. In die hoedanigheid adviseer ik docenten van ons ROC bij het maken van toetsen. Zelf ben ik docent Duits op het VAVO en Nederlands op het MBO (Zorg en Welzijn). Het gaat om het maken van goede vragen, zowel open als gesloten. Dat is de basis. Vragen kunnen aantrekkelijker en inzichtelijker gemaakt worden door er afbeeldingen aan toe te voegen of zelfs korte video's. Dat kost veel tijd maar is de investering waard. Door die investering ontstaat er een set toetsen die kwalitatief hoogstaand is, eenvoudig aan te passen voor een volgend gebruik, kunnen er in een handomdraai meerdere versies van gemaakt worden, en worden scores meteen geregistreerd en zijn gemakkelijk te verwerken. Allemaal tijdwinst zonder verlies van kwaliteit.

REAGEER

img
img

Widget Title

LAATSTE 3 REACTIES

Crespo - Sagunto, I have no problem with Americans. I know quite a few of them who... 
Lees verder  arrow

Kannapa - Weeeee, what a quick and easy solnuiot. 
Lees verder  arrow

Meiry - Gelukkig nieuw jaar met alle toeters en beelln!Ik wens jullie een doelpuntrijk jaar, en dat... 
Lees verder  arrow

Widget Title

MEEST GELEZEN ARTIKELEN
Onderwijstips december 2014
Onderwijs van Morgen selecteert maandelijks de cursussen, congressen, boeken en andere evenementen d
Lees verder arrow
Favoriete educatieve apps: feedback
Om de zoveel tijd kun je er als onderwijsredactie niet omheen. De stortvloed aan educatieve apps die
Lees verder arrow
TIP: 4e Nationale Docentencongres NaSk
Uitgeverij Malmberg organiseert op vrijdag 23 januari het 4e Nationale Docentencongres NaSk voor doc
Lees verder arrow

Widget Title

STEM MEE Bekijk resultaat img
Waar denkt u aan bij het onderwerp adaptief digitaal leren?
Gepersonaliseerd leren
Leren op maat
Device onafhankelijk leren
Opbrengstgericht leren
Geen van allen
Waar denkt u aan bij het onderwerp adaptief digitaal leren?
Gepersonaliseerd leren
 
34%
Leren op maat
 
42%
Device onafhankelijk leren
 
5%
Opbrengstgericht leren
 
6%
Geen van allen
 
13%

Widget Title

VIDEO VAN DE WEEK

TED-Ed: Heel veel korte filmpjes en volop inspiratie als voorbereiding op het nieuwe schooljaar.